czwartek, 30 grudnia 2021

Końskie (d. Stary Młyn), kamienny krzyż wystawiony na „Chwałę Panu Bogu”

Kamienny krzyż w dzielnicy Końskich Stary Młyn - mało znany, mało widoczny, ma swoje tajemnice. Foto. listopad 2021 Krzysztof Woźniak.

Intryguje mnie ten kamienny krzyż umiejscowiony w dzielnicy Końskich - Starym Młynie. [1] Bardzo trudny do sfotografowania. Zanurzony i okryty bujną zielenią (thuje, drzewa z rodziny cyprysowatych - obce w naszym rodzimym krajobrazie) skutecznie bronił i chyba broni swojej tajemnicy. 

Kamienny krzyż został wykonany z piaskowca zapewne przez lokalnego, miejscowego kamieniarza, postać Chrystusa wykuta razem z krzyżem, w stylu ludowym, jest niezgodna z kanonem. Nad postacią Chrystusa wykuta w kamieniu jest tabliczka z Napisem INRI. (będący akronimem łacińskich słów IESVS NAZARENVS REX IVDÆORVM - Jezus Nazarejczyk Król Żydów)

niedziela, 7 listopada 2021

Pierwsze dni Powstania Listopadowego w Końskich. Straż Bezpieczeństwa

Warszawska Straż Bezpieczeństwa. Grafika należy do cyklu:
„Ubiory wojska polskiego z roku 1831”.
Tablice Friedricha Christopha Dietricha według rysunków Jana Feliksa Piwarskiego. FBC.

Tytułem wstępu: Straż Bezpieczeństwa

Pan Henryk Seweryn Zawadzki w zeszycie-dokumencie [1] zawarł zdanie:

„Uwaga: przepisałem in extenso [w całości, bez skrótów, bez opuszczeń, bez zmian] z zachowaniem ówczesnej pisowni. Sprawdzić, czy w Końskich była urządzona Straż Bezpieczeństwa? Zdaje się bowiem, że Julian hr. Małachowski musztrował wówczas jakieś oddziały”.

Po latach bez mała 100 odpowiem p. Henrykowi Zawadzkiemu. W Końskich były zorganizowane i uzbrojone oddziały Straży Bezpieczeństwa. Sprawdziłem.


czwartek, 23 września 2021

Lampy astralne i lampucerzy. Końskie - I połowa XVIII wieku

Jedyny zachowany uchwyt lampy astralnej zamocowany na narożu budynku dawnego Magistratu - róg ul Łaziennej i ul. Marszałka Piłsudskiego w Końskich. Przed kilkoma laty był jeszcze jeden zachowany uchwyt na budynku Warszawska 4. Zniknął wraz z przeprowadzonym remontem po pożarze w 2010 r.  Foto. Krzysztof Woźniak 2021.


Zabiorę Państwa w czarodziejską krainę lamp astralnych i lampucerów. Wszystko oczywiście działo się w Końskich w pierwszej połowie XIX wieku.

Jeszcze niedawno temat był mi całkowicie obcy. Ciekawy jestem kiedy spotkali się z nim czytelnicy strony? W czasach mojej młodości pojawiał się termin „lampucera” dotyczący - tak mi się wówczas wydawało - brzydkiej kobiety. A co ten termin oznaczał, wspomnę na końcu artykułu.

Przyznam się, że miałem trudności z odczytaniem znaczenia tych słów: lampy astralne i lampucer. Temat odkrywał swoje tajemnice jak zwykle leniwie. Dla potrzeb niniejszego artykułu znacząco ograniczyłem odnalezione wiadomości.

Przejdę zatem do lamp astralnych w naszym mieście i ich opiekunów - lampucerów.

sobota, 7 sierpnia 2021

„Okruchy” Powstania Listopadowego w dokumentach księgowych Kasy Ekonomicznej miasta dziedzicznego Końskie

Tytuł artykułu może nie zachęcać do lektury. Ja natomiast gorąco namawiam do zapoznania się z tekstem. 

To fascynujące dla mnie historyka amatora odkrycie. Odnalazłem liczne i bardzo ciekawe ślady powstania listopadowego w poszycie dokumentów dotyczących księgowości miasta dziedzicznego Końskie. [AGAD, Miasto Końskie vol. V 1830-1833, sygnature 1/191/0/-/2493] Piszę księgowości oczywiście w dzisiejszym rozumieniu tego słowa, a są jeszcze dokumenty towarzyszące, które nagromadziły się nieprzypadkowo podczas tzw. „pogłębiania tematu”. Rozszerzone informacje zgrupowałem w blokach tematycznych, które będę publikował w kolejnych odcinkach. Uzbierała się z tego całkiem niezły materiał na książeczkę, a zarazem unikalny zbiór informacji, które nigdy nie były publikowane.  Przedstawiam Państwu zatem tematykę kilku rozdziałów:

  • Słupy smolne,
  • Straż bezpieczeństwa,
  • Batalion Strzelców Celnych Sandomierskich Juliusza Małachowskiego,
  • Misja Kasjera Franciszka Murczkiewicza,
  • Transport furgonów do Arsenału Warszawskiego,
  • Jeńcy rosyjscy w Końskich w maju 1831,
  • Imienna lista uczestników Powstania Listopadowego z Końskich i najbliższej okolicy,
  • Transport furgonów do Arsenału Warszawskiego...

czwartek, 1 lipca 2021

Konecki stempel pocztowy „unarodowiony” 1918-21, cz. II


Na tym skanie zgromadziłem trzy przykłady: kasownik dwuobrączkowy KONSK z późną datą użycia 27.01.1921, kasownik dwuobrączkowy KOŃSK z późną datą użycia 25.01.1921, kasownik kolisty podwójny mostkowy KOŃSKIE z najwcześniejszą znaną mi datą użycia 27.01.1921.

W artykule, który zamieściłem na stronie pt. „Koneckie stemple „unarodowione” od 1.11.1918”: przedstawiłem przykłady najwcześniejszego i najpóźniejszego ich użycia na podstawie walorów z mojego zbioru. [1] Zupełnie niedawno na aukcji internetowej spotkałem najwcześniejsze znane mi użycie stempla „unarodowionego” na całości zaproponowanej do kupna z datą stempla 14 listopada 1918, a więc dwa tygodnie po odzyskaniu niepodległości (cena była „kosmicznie wysoka” i nie nabyłem tej ciekawej całości).